Cách gom hàng Thái về Việt Nam: quy trình thực chiến từ người trong nghề

1. Xác định bạn gom hàng gì, vì mỗi nhóm hàng đi một con đường khác nhau

Trước khi hỏi "gom hàng Thái về Việt Nam thế nào", cần trả lời câu hỏi: hàng gì? Vì cách làm khác nhau rất nhiều.

• Quần áo, phụ kiện, đồ gia dụng: tương đối đơn giản, không cần công bố trước khi bán, chủ yếu lo khâu vận chuyển và chất lượng.
• Mỹ phẩm, thực phẩm chức năng: đây là nhóm phức tạp nhất. Nếu bạn định nhập mỹ phẩm Thái để bán chính ngạch và lâu dài, cần tính đến bước công bố tại Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) trước khi lưu hành, cộng nhãn phụ tiếng Việt. Nhiều người mới bỏ qua bước này vì thấy "hàng xách tay vẫn bán được", nhưng về lâu dài rủi ro pháp lý và rủi ro bị gỡ gian hàng trên sàn là có thật.
• Snack, gia vị, dầu gió, dầu cù là: bán chạy trên Shopee/TikTok Shop nhưng thực phẩm cũng có yêu cầu tự công bố/đăng ký tuỳ nhóm theo quy định Bộ Y tế/Bộ Công Thương — nên kiểm tra lại với cơ quan/đơn vị thông quan vì quy định có thể thay đổi.

Xác định đúng nhóm hàng ngay từ đầu giúp bạn tiết kiệm thời gian ở các bước sau.

2. Chọn nguồn hàng: chợ sỉ, nhà phân phối chính hãng, hay xưởng OEM?

Đây là bước nhiều người làm sai nhất vì chỉ biết một kênh duy nhất. Thực tế có ít nhất 4 lựa chọn, mỗi lựa chọn có ưu nhược riêng:

• Chợ sỉ Bangkok (Pratunam, Platinum Fashion Mall, Sampeng Lane, Bobae Tower): giá tốt, mẫu mã đa dạng, phù hợp quần áo/phụ kiện/đồ gia dụng. Nhược điểm: hàng trộn lẫn, dễ gặp hàng nhái nếu không quen chủ sạp, khó kiểm chứng nguồn gốc với mỹ phẩm.
• Siêu thị/đại siêu thị (Big C, Lotus's, Makro): tiện cho hàng FMCG số lượng vừa, nhưng không phải lúc nào cũng có giá sỉ tốt cho xuất khẩu.
• Nhà phân phối hàng Thái chính hãng: nếu bạn ưu tiên nhập mỹ phẩm Thái có nguồn gốc rõ ràng, làm việc với nhà phân phối chính hãng (ví dụ ThaiNex) thường giúp giảm bớt lo lắng về hàng giả so với mua trôi nổi ở chợ, dù giá có thể nhỉnh hơn.
• Xưởng gia công OEM/ODM: nếu bạn muốn làm thương hiệu riêng, gia công mỹ phẩm Thái Lan tại các xưởng như 5FINE là một hướng đi, phù hợp người có kế hoạch dài hạn hơn là mua sỉ đơn thuần.

Mỗi kênh phù hợp một mục tiêu kinh doanh khác nhau, không có kênh nào là "duy nhất đúng".

3. Cách gom đơn: tự đi lấy hàng hay thuê đánh hàng?

Có hai cách phổ biến:

• Tự sang Thái lấy hàng: chủ động chọn mẫu, kiểm tra tận tay, nhưng tốn thời gian và chi phí đi lại, phù hợp người gom số lượng lớn hoặc đi định kỳ.
• Thuê dịch vụ gom đơn/order hộ: tiết kiệm thời gian, phù hợp người mới hoặc đơn nhỏ lẻ, nhưng rủi ro lớn nhất là đặt cọc cho "đầu mối" không rõ gốc gác. Nếu chọn hướng này, nên ưu tiên làm việc với nhà cung cấp Thái Lan đã xác minh thay vì tin lời giới thiệu trên mạng xã hội không có gì đối chiếu.

Dù chọn cách nào, mình khuyên nên bắt đầu với đơn nhỏ để kiểm tra chất lượng và độ uy tín trước khi đặt số lượng lớn.

4. Vận chuyển về Việt Nam: đường bộ, đường biển hay đường hàng không

Ba kênh chính, mỗi kênh có đặc điểm riêng:

• Đường bộ qua Lào/Campuchia: phổ biến cho hàng tiêu dùng, thời gian tham khảo khoảng 5–10 ngày, chi phí hợp lý cho đơn vừa và nhỏ.
• Đường biển (container): phù hợp hàng số lượng lớn, thời gian tham khảo 2–4 tuần, chi phí trên mỗi đơn vị thấp hơn nhưng cần gom đủ khối lượng.
• Đường hàng không: nhanh nhất, chi phí cao nhất, dùng khi cần hàng gấp hoặc hàng giá trị cao, dễ vỡ.

Lưu ý: với mỹ phẩm/thực phẩm, nếu đi theo đường "tiểu ngạch" để né giấy tờ, rủi ro bị giữ hàng ở cửa khẩu là có thật. Về đường dài, hàng đi chính ngạch có C/O form D có thể hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi theo ATIGA cho nhiều mặt hàng ASEAN — nhưng cần kiểm tra lại biểu thuế hiện hành vì quy định thay đổi theo thời gian.

5. Thủ tục giấy tờ: đừng chủ quan với mỹ phẩm và thực phẩm

Đây là phần người mới hay bỏ qua nhất vì nghĩ "cứ mang về bán là được". Một vài điểm cần lưu ý (tham khảo, nên kiểm tra lại với cơ quan chức năng):

• Mỹ phẩm nhập khẩu cần công bố tại Cục Quản lý Dược trước khi lưu hành chính thức.
• Thực phẩm cần tự công bố hoặc đăng ký tuỳ nhóm sản phẩm.
• Nhãn phụ tiếng Việt là bắt buộc với hàng nhập khẩu bán tại Việt Nam.
• Thuế nhập khẩu và VAT áp theo biểu thuế hiện hành, có thể được ưu đãi nếu có C/O hợp lệ.

Nếu bạn làm ăn dài hạn, nên có kế hoạch chuẩn hoá giấy tờ ngay từ đầu, thay vì vừa bán vừa lo bị kiểm tra.

6. Lỗi người mới hay mắc khi gom hàng Thái

• Tin lời đầu mối trên mạng xã hội, đặt cọc trước khi xác minh được nguồn hàng, dẫn đến mất tiền mà không nhận được hàng.
• Mua mỹ phẩm giá rẻ bất thường ở chợ sỉ mà không kiểm tra kỹ, dễ dính hàng nhái trộn lẫn hàng thật.
• Bỏ qua bước công bố/nhãn phụ vì nghĩ bán online không ai kiểm tra, đến khi bị sàn gỡ gian hàng hoặc bị xử phạt mới cuống.
• Không có phương án dự phòng khi hàng bị giữ ở cửa khẩu do thiếu giấy tờ.
• Chọn một kênh duy nhất (thường là chợ sỉ) mà không tìm hiểu các lựa chọn khác như nhà phân phối chính hãng hay xưởng gia công, dù mô hình kinh doanh của mình phù hợp hơn với hướng khác.